بایگانی نوشته‌های فرزام امین صالحی

forooshande-4

زندگی بازی‌ست

زندگی بازی‌ست[۱] ««…..دیر نیست که نقابِ بازیگر به چهره‌اش بدل شود….»»                                                                                        افلاطون یک بیل مکانیکی گودبرداری می‌کند تا شاید برجی ساخته شود. پیِ ساختمان مجاور سست می‌شود و دیوارهایش ترک برمی‌دارد. ساکنین آن می‌گریزند تا جان خویش را نجات دهند. عماد(شهاب حسینی) و رعنا (ترانه علیدوستی) نیز همراه آنها فرار می‌کنند. عماد، جوان افلیج همسایه را نیز به‌دوش می‌کشد و می‌برد…سکانسی پر تب و تاب که یادآور سینما وریته … ادامه مطلب

lantouri-2

باز هم کوه موش زایید: نقد فیلم «لانتوری»

خبر تلخ اما ساده است: عاشق سینه‌چاکی قاطی می‌کند و به صورت زن جوانی که دوستش دارد اسید می‌پاشد. زنْ، زیبایی و بینایی‌اش را از دست می‌دهد، پای قانون به وسط کشیده می‌شود و زن خواستار قصاص می‌شود اما در آخرین لحظه می‌بخشد… سوژۀ داغی است، به‌ویژه برای فیلم داستانی مستندنما که کاروبارش این روزها حسابی سکه است. این نوع سینما اختراع یکی دو سال اخیر نیست و یک پدیدۀ … ادامه مطلب

ایستاده در غبار

«مردی که در غبار گم شد»: نقد فیلم « ایستاده در غبار»

«مردی که در غبار گم شد»[۱] چرا پروتاگونیست ایستاده در غبار از خصوصیاتی که با آنها مرد، فرد می‌گردد بی‌بهره است؟ چرا ایستاده در غبار نمی‌تواند غبار از چهرۀ قهرمانش بزداید و او را در غبار گم می‌کند؟ چرا پرتره‌ای که می‌بایست خطوط کم‌رنگ عکسی کهنه را پررنگ کند درست مثل خود عکس رنگ و رو رفته است؟ چه مرزی میان سینما و فیلم خبری[۲] وجود دارد که اولی را … ادامه مطلب

باشو غریبۀ کوچک

بحران هویت ملی و ملت: تحلیل تطبیقیِ «توهم بزرگ» و «باشو غریبۀ کوچک»

قدرت سینما مبتنی بر توان آن در  پشت‌‌ِ سر گذاشتن مرزها است: خواه این مرزها فرهنگی باشند، یا سیاسی، یا زبانی، یا مذهبی، یا قومی و غیره. فیلم‌هایی که توجه را به‌سوی ماهیت بغرنج این تفاوت‌ها جلب می‌کنند قادرند مفاهیم گسترده‌ای چون هویت ملی و ملت را با تبیین پیچیدگی‌های این ساختارهای ایدئولوژیک به کمک زبان بین‌المللی سینما بازنمایی کنند. توهم بزرگ (ژان رنوار، ۱۹۳۷) و باشو، غریبۀ کوچک (بهرام … ادامه مطلب

اژدها

«اژدهای خفته را ماند…»

«اژدهای خفته را ماند…»[۱]  در ابتدای فیلم اژدها وارد می‌شود، یادداشت‌های برجای مانده از جسد روی دیوارها و کاغذها، کتاب ملکوت و… خرت و پرت‌های غبار گرفتۀ دیگر نشان از تریلری پر رمز و راز را می‌دهد: یک سرگرد ساواک برای مأموریتی اداری به جزیرۀ قشم می‌رود. در آنجا یک تبعیدی سیاسی چپ که دو ماه بیشتر با پایان تبعید فاصله ندارد ظاهراً خودکشی کرده است. سرگرد با معاینۀ جسد … ادامه مطلب

ابد ۲

«و میلِ به جنایت/تنها/ در جانِ جانیان نیست»

«و میلِ به جنایت/تنها/ در جانِ جانیان نیست»[۱] بی‌مقدمه وارد خانه‌ای می‌شوی در حاشیۀ کلان‌شهر. خانه‌ای کثیف در کوچه‌ای شلوغ. خانه پر از انسان‌هایی گند گرفته و مطرود و فکسنی است که بوی«واسکا سرخه» می‌دهند؛ بوی آدم‌هایِ اعماقِ گورکی. به درون خانه فرو مکیده می‌شوی. در گندچال خانه غرق می‌شوی. با محسن (نوید محمدزاده) و مرتضی(پیمان معادی) تا انتهایِ وادیِ اضمحلال می‌روی- یا رفته می‌شوی- در غم‌ها و شادی‌هایشان غرق … ادامه مطلب

راه مالهالند

لینچ/ریوِت: در رؤیا

چندی پیش مجموعۀ «لینچ/ریوت» در انجمن فیلم مرکز لینکلن، فیلم‌‌های دیوید لینچ و ژاک ریوِت را با هم مقایسه کرد. متعاقباً انجمن فیلم آخرین بحث آزادش را بین منتقد ارشد فیلم ویلِج وُیس، ملیسا آندرسن و مدیر برنامه‌ریزی انجمن فیلم مرکز لینکلن، دنیس لیم ــ نویسنده کتاب تازۀ مردی از جایی دیگر دربارۀ لینچ و آثارش ــ برگزار کرد. آنچه در زیر می‌آید چکیده‌ای از گفتگوی آنها است. ملیسا اَندرسن: … ادامه مطلب

بری لارسُن و جِیکوب ترِمبلی در «اتاق»

«کسی نمی‌داند بهشت کجاست»؛ نقد فیلم «اتاق»

لنی آبراهامسون کارگردان ایرلندی سینما و تلویزیون، بر اساس فیلم‌نامه‌ای که اِما داناهیو (نمایش‌نامه‌نویس ـ رمان‌نویس و فیلم‌نامه‌نویس) ایرلندی- کانادایی با اقتباس از رمان پرفروش خودش به نام اتاق نوشته، فیلمی با همین نام ساخته است. مدیر فیلم‌برداری دَنی کوهن (انگلیسی)؛ تدوین‌گر نیتِن نوجِنت (ایرلندی) و سازنده موسیقی متن استیوِن رینیکز، آهنگساز و ترانه‌سرای ایرلندی است. فیلم محصول مشترک ایرلند و کانادا است. از بین بازیگران اصلی فیلم چهار نفر … ادامه مطلب

خون به‌ پا می‌شود

کلیسای پل تامِس اَندرسُن

تا پیش از آن‌که پل تامِس اَندرسُن وحی را به هیئت باران قورباغه بر لس‌آنجلس نازل کند با مجموعۀ آثارش به چنان درجه‌‌ای از کمال در شکل و محتوا رسیده بود که برای هر کارگردانی عجیب است؛ چه رسد به کارگردانی که تنها سه فیلم ساخته و سی سال زندگی را پشت سر گذاشته بود. او کم و بیش با اساتید پیش از خودش قیاس می‌شد: اَندرسُن پویایی بی‌امان دوربین … ادامه مطلب